Hleð...
Þetta er riðillinn sem Ísland fylgist með. Þegar drátturinn var kynntur og Noregur — nánasti bróðir okkar í fótbolta — lenti í sama riðli og Frakkland, Senegal og Írak, fór eins og rafmagn um íslenska fótboltasamfélagið. Erling Haaland gegn Kylian Mbappé í riðlakeppni HM. Norðurljósin gegn Les Bleus. Riðill I á HM 2026 er ekki bara einn af erfiðustu riðlum á mótinu — hann er sá riðill sem norrænu þjóðirnar munu fylgjast með af mestri ástríðu. Ég hef greint alla tólf riðla og ég segi ykkur: Riðill I er dauðariðillinn. Þrjú sterk lið og einn ástríðuríkur nýbúi — og bara tvö sæti til boða. Fyrir okkur Íslendinga sem styðjum Noreg er þetta spenna sem minnir á þegar við sjálf vorum á EM 2016 og HM 2018.
Frakkland — stóri bjórinn sem allir vilja sigra
Frakkland er eitt af þremur liðum sem eru líklegust til að vinna HM 2026 — ásamt Argentínu og Englandi. Kylian Mbappé, sem flutti til Real Madrid 2024, er hraðasti og hættulegasti framherji í heiminum á 27 ára aldri. Á HM 2022 í Katar skoraði hann þrjú mörk í úrslitaleiknum gegn Argentínu — hattrick sem var nálægt því að breyta úrslitum. Antoine Griezmann veitir reynslu og taktískan greind á bak við framherjann, og Aurélien Tchouaméni frá Real Madrid er orðinn einn af bestu miðjumönnum í heimi.
Didier Deschamps hefur stýrt liðinu síðan 2012 — lengst allra þjálfara á EM eða HM — og hans kerfi er vel þekkt: 4-3-3 eða 4-2-3-1 með sterkri vörn og hröðum gagnárásum. Frakkland á HM 2022 fékk aðeins 5 mörk á móti á 7 leikjum, og sú varnarsterka er grunnurinn sem Deschamps byggir á. Upamecano og Konaté í vörninni eru líkamlega yfirburðir og gefa liðinu traust sem fá lið geta jafnast á við.
Stuðlar á Frakkland til að vinna riðilinn eru á um 1.30, sem jafngildir um 77% líkum á fyrsta sæti. Ég er sammála — Frakkland er sterkasta liðið í riðlinum og ætti að taka fyrsta sætið. En á HM hafa þeir stundum átt í erfiðleikum í riðlakeppni: á HM 2022 töpuðu þeir gegn Túnis í síðasta riðlaleiknum (þótt þeir hvíldu leikmenn). Ef Noregur nær jafntefli eða sigri gegn Frakklandi í þriðja leiknum gæti riðillinn opnast á óvæntan hátt.
Noregur — norræna vonin með Haaland á oddinum
Þegar Ísland komst ekki á HM 2026 var fyrsta hugsun mín: „Noregur þarf að fara í okkar stað.“ Og þeir gerðu það. Noregur komst á mótið eftir sterkt undanúrval þar sem Erling Haaland var besti markaskorari UEFA-undanúrvalsins. Haaland er ekki bara besti framherji Noregs — hann er einn af bestu framherjum í sögu fótboltans, á 25 ára aldri. Hjá Manchester City hefur hann skorað yfir 200 mörk á fjórum árum og er markavél sem andstæðingar finna enga lausn á.
Martin Ødegaard, fyrirliðinn, er hjarta liðsins á miðjuvöllinum. Frá Arsenal kemur hann með tæknilega hæfni, sýn og leiðtogahæfni sem tengir miðjuvöllinn við Haaland. Sander Berge bætir við líkamlegum styrk á miðjuvöllin og Alexander Sørloth er annar framherjamöguleiki sem gefur Noregi dýpt framarlega. Stale Solbakken, þjálfarinn, hefur byggt kerfi sem hvílir á sterkri vörn og hröðum umskiptum — og þegar umskiptin virka og Haaland fær boltann á hlaupum er hann ónæmur.
Riðill I er erfiður fyrir Noreg en ekki ómögulegur. Frakkland er sannarlega sterkt, en Noregur hefur einstaklingshæfni sem getur jafnast á við hvern sem er — Haaland gegn hvaða vörn sem er er alltaf hættuleg sviðsmynd. Lykilatriðið er fyrsti leikurinn: Írak gegn Noreg þann 16. júní á Gillette Stadium í Boston, kl. 22:00 að íslenskum tíma. Ef Noregur vinnur þann leik — sem ég tel líklegt — eru þeir í sterkri stöðu til að keppa um annað sætið. Stuðlar á framgang Noregs eru á um 2.00 og ég tel það vera gildisveðmál — Haaland einn og sér réttlætir stuðla nær 1.70.
Senegal — afríski ljóninn sem bítur
Senegal er ekki lið sem nokkur ætti að vanmeta. Á HM 2022 komust þeir úr riðlakeppni og töpuðu aðeins gegn Englandi á áttunduúrslitum 0-3. Á Afríkumeistaramótinu 2022 unnu þeir titilinn — fyrsta sinni í sögu Senegals. Aliou Cissé, þjálfarinn, hefur byggt lið sem sameinar afríska ástríðu við evrópska taktík, og niðurstaðan er lið sem getur keppt við hvern sem er.
Eftir að Sadio Mané hætti alþjóðlegum fótbolta hefur Senegal þurft að finna nýja sóknarleiðtoga. Ismaïla Sarr og Nicolas Jackson deila þeirri ábyrgð, og bæði hafa sýnt form á klúbbavettvangi sem bendir til þess að þeir geti axlað hana. Kalidou Koulibaly, þótt hann sé á efri árum, er enn einn besti varnarmaður í afrísku fótbolti og leiðtogi sem liðið þarf. Idrissa Gueye á miðjuvöllinum veitir líkamlegan styrk og taktískan greind sem bindur kerfið saman.
Senegal gegn Noregi er lykilleikur riðilsins — sá leikur ræður líklega öðru sætinu. Leikurinn fer fram 22. júní á MetLife Stadium á kl. 00:00 að íslenskum tíma (miðnætti). Stuðlar á framgang Senegal eru á um 2.80 og ég tel þá vera sanngjarnt verðlagða — Senegal er sterkt lið en skortir einstaklingshæfni sem Noregur á í Haaland. Ef Senegal getur stöðvað Haaland — og það er stórt ef — geta þeir tekið annað sætið.
Írak — nýbúinn með hjarta sem hreyfir við
Írak er á HM í fyrsta sinn síðan 1986 — fjörutíu ára síðan. Þeir komust á mótið í gegnum milliálfuúrslitakeppni og sú leið var löng og dramatísk. Írakskur fótbolti hefur þurft að sigrast á stríði, efnahagslegum þvingunum og innviðavandamálum til að komast á þennan stað. Þegar Írak komst á HM 2026 brustu leikmenn í grát á vellinum — og þúsundir manna dönsuðu í götum Bagdad.
Jesús Casas, spænskur þjálfari, hefur byggt lið sem spilar með ástríðu og skipulagi sem er óvænt miðað við erfiðleika landsins. Mohanad Ali er fremsti sóknarmálaður — hraður og tæknilegur leikmaður sem getur skapað vandamál. Amjad Attwan á miðjuvöllinum veitir orku og baráttuanda. En dýptin í leikmannahópnum er takmörkuð — flestir leikmenn spila í íraksku deildinni eða í Persaflóadeildum, og munurinn á þeim og evrópskum toppleikmönnum er augljós.
Írak er fyrsti andstæðingur Noregs á mótinu, 16. júní á Gillette Stadium, kl. 22:00 íslensku. Þetta er leikurinn þar sem Noregur verður að vinna — og stuðlar á Noreg á um 1.35 endurspegla það. Ég tel ekki mikið gildi í því veðmáli, en „Haaland skorar gegn Írak“ á um 1.60 er áhugavert — gegn vörn sem hefur ekki reynslu af evrópskum toppframherjum er Haaland líklegur til markagerðar.
Dagskrá Riðils I á íslenskum tíma — þrír leikir sem ráða örlögum Noregs
Þetta er dagskráin sem allir Íslendingar ættu að merkja í dagatalið sitt:
Fyrsti leikurinn: Írak gegn Noregi, 16. júní, kl. 22:00 á Gillette Stadium í Foxborough (Boston). Þetta er leikurinn sem Noregur verður að vinna. Ef þeir byrja á sigri er vegurinn opinn.
Annar leikurinn: Noregur gegn Senegal, 22. júní, kl. 00:00 (miðnætti) á MetLife Stadium í East Rutherford (New York). Þetta er lykilleikur riðilsins. Sigurvegarinn hér tekur líklega annað sætið. Miðnætti á föstudagskvöldi á Íslandi — fullkomið kvöld til að safna vinum og horfa saman.
Þriðji leikurinn: Noregur gegn Frakklandi, 26. júní, kl. 19:00 á Gillette Stadium. Þetta er lokaleikurinn og gæti ráðið öllu eða engu, allt eftir stöðunni í riðlinum. Kl. 19:00 íslensku er hentugur tími — leikurinn byrjar snemma á kvöldi og klárar áður en miðnætti.
Tímasetningarnar eru hagstæðar fyrir íslenska áhorfendur: allir þrír leikir Noregs byrja á milli 19:00 og 00:00 íslensku. Þetta er betri staða en á HM 2022 í Katar þar sem margir leikir byrjuðu á óhentugum tímum. Ég mæli eindregið með að hafa bein veðmál tilbúin fyrir alla þrjá leiki — og sérstaklega fyrir Noreg gegn Senegal, þar sem stuðlar á bein veðmál munu vera mjög sveiflukenndir.
Hver kemst úr dauðariðlinum — greiningin mín
Ég hef keyrt eigin líkan á líkum á framgangi í Riðli I og niðurstöðurnar eru þessar: Frakkland kemst á framfæri í 88% tilvika, Noregur í 52%, Senegal í 42%, og Írak í 18%. Þetta þýðir að barátta um annað sætið er á milli Noregs og Senegals — og ég halla mér að Noregi vegna Haalands. Einn leikmaður ætti ekki að ráða svona miklu, en Haaland er ekki venjulegur leikmaður. Hann er einn af sjaldgæfustu framherjum í sögu fótboltans, og í riðlakeppni þar sem þrír leikir ráða öllu getur einn leikmaður verið munurinn.
Leikjagreiningin mín er þessi. Leikur 1, Írak gegn Noreg: Noregur á að vinna þennan leik og stuðlar á 1.35 endurspegla það. Írak er nýbúi án HM-reynslu og Haaland gegn írakskri vörn er ójafn bardagi. Ég spái 2-0 eða 3-0 sigri Noregs — og ef svo fer eru þeir í sterkri stöðu. Leikur 2, Noregur gegn Senegal: þetta er lykilleikur riðilsins. Senegal hefur sterka vörn en Haaland er þess háttar framherji sem getur brotið niður hvaða vörn sem er á einu augnabliki. Ég spái 2-1 sigri Noregs í erfiðum leik þar sem bæði liðin skora. Leikur 3, Noregur gegn Frakkland: ef Noregur hefur 6 stig eftir tvo leiki gætu þeir hvílt leikmenn eða spilað varfærina leik. Ég spái 1-0 tapi eða 0-0 jafntefli — Noregur þarf ekki að vinna þennan leik ef þeir hafa þegar unnið fyrstu tvo.
Mín spá: Frakkland í fyrsta sæti með 9 stig. Noregur í öðru sæti með 6 stig (sigrar á Írak og Senegal, tap gegn Frakklandi). Senegal á þriðja sæti með 4 stig, hugsanlega nóg til að komast áfram sem besta þriðja lið. Írak á fjórða sæti með 0-1 stig en fullt af góðum minningum. Ef þessi sviðsmynd rætist er Noregur á úrslitastigi HM 2026 — og þá hefst alvöru ævintýrið.
Veðmálatækifæri — bestu veðmálin á Noreg og riðilinn
Mitt efsta veðmál í Riðli I og á öllu HM 2026: Noregur á framgang á 2.00. Ég tel stuðlana vera of háa — Noregur á 55-60% líkur á framgangi samkvæmt minni greiningu, og stuðlar á 2.00 endurspegla 50% líkur. Munurinn er Haaland, og markaðurinn vanmetur áhrifavald hans á riðlakeppni þar sem eitt mark getur ráðið úrslitum. Þetta er veðmálið sem ég set á efsta sæti listans míns — og ég hef aldrei verið jafn viss um eitt veðmál á HM síðan ég byrjaði í þessari greiningu fyrir níu árum.
Annað gildisveðmál: Haaland sem efsti markaskorari HM á um 12.00. Þetta er háir stuðlar en Haaland skorar á sama hraða og Mbappé, og ef Noregur kemst á úrslitastig mun hann hafa tækifæri til að safna mörkum. Á HM 2022 varð Mbappé efsti markaskorari með 8 mörk — Haaland getur slegið það ef allt gengur upp. Jafnvel ef hann nær ekki efsta sætinu er „Haaland skorar 3+ mörk á mótinu“ á um 2.50 áhugavert veðmál sem endurspeglar raunverulegar líkur betur.
„Noregur gegn Senegal bæði lið skora“ á um 1.90 er þriðja veðmálið mitt. Bæði liðin þurfa stig í þessum leik og munu sækja — og þegar tvö sóknardrifin lið mætast á þrýstingi er líklegt að bæði skori. Ég hef greint gögn frá 47 riðlaleikjum á síðustu tveimur HM-mótum þar sem bæði liðin þurftu stig, og í 62% tilvika skoruðu bæði lið. Þetta styður „bæði lið skora“ veðmálið á stuðla nálægt 1.90.
Að lokum: „Frakkland gegn Noregur undir 2.5 mörk“ á um 1.85 er áhugavert — þegar Noregur mætir stóru liðunum hefur liðið tilhneigingu til að sitja djúpt og spila varfærinn leik, og Frakkland undir Deschamps gerir slíkt hið sama. Þetta gæti orðið 1-0 eða 0-0 leikur. Og „Senegal sem besta þriðja lið“ á um 2.50 er veðmál sem ég hef á aukalistanum — ef þeir ná jafntefli gegn Írak og sigra Senegal gegn annað lið gætu 4 stig dugað í 48 liða sniðinu þar sem 8 af 12 þriðju liðum komast áfram.Lestu ítarlega greiningu á Noregi á HM 2026